Hollanda seçim sonuçları ne durumda Irkçı Geert Wilders seçildi mi

Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu'nun uçağına iniş izni vermeyen ve Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Fatma Betül Sayan Kaya'yı Türk Büyükelçilik binasına sokmayarak sınır dışı eden Hollanda'da milletvekili seçimleri için geri sayım devam ediyor.

15 Mart Çarşamba günü yapılacak seçimler öncesindeki kampanya dönemine damga vuran isim ise aşırı sağcı Özgürlükler Partisi'nin ırkçı lideri Geert Wilders oldu. Wilders bu dönemde yürüttüğü politikalarla, liberal Rutte hükümetinin politikalarını da keskin bir şekilde etkilemeyi başardı.

2004'TEN BU YANA KORUNUYOR

Şimdilerde Avrupa'da yükselen faşizmin sembol isimlerinden olarak gösterilen, ABD'lilerin ise 'Hollandalı Trump' olarak andığı Wilders'in hayatı 2004 yılında film yapımcısı Theo Van Gogh'un öldürülmesiyle tamamen değişti.


Müslümanlarla ilgili çektiği bir filmin ardından ülkedeki Müslümanların tepkisi çeken ve Hollanda vatandaşlığı da bulunan bir Faslı tarafından öldürülen Theo Van Gogh cinayetinin ardından, Hollanda polisi sıradaki ismin Geert Wilders olabileceğini düşündü ve tepki çeken siyasetçiye 24 saat koruma verdi.

El Kaide, Taliban ve DEAŞ gibi örgütlerin ölüm listesinde yer alan Wilders ve eşi, attıkları her adımda Hollanda polisiyle birlikte hareket ediyorlar. Öyle ki Wilders durumu, "Tek başına karşıdan karşıya geçmenin nasıl bir his olduğunu hatırlayamıyorum. Bunu en kötü düşmanım için bile istemem." sözleriyle özetliyor.

TÜRKİYE KARŞITLIĞI YÜZÜNDEN PARTİSİNDEN AYRILDI

2004 yılının Wilders için önemli olmasının tek nedeni Van Gogh cinayetinin ardından gelen polis koruması değildi. Van Gogh cinayetinin hemen öncesinde Wilders, ülkenin popüler merkez sağ partisinden ayrıldığını açıkladı.

Wilders'in istifa gerekçesi ise partisinin, Türkiye'nin AB üyeliğini destekler bir pozisyonda bulunmasıydı. Bu konuda partisiyle çok ciddi fikir ayrılıkları yaşadığını belirten Wilders istifa ederek, halen başında bulunduğu Özgürlükler Partisi'ni kurdu.

2008'de çektiği, terörist saldırılarla, Kur'an arasında bağlantılar kuran 'Fitna' isimli filmle uluslararası üne kavuşan Wilders, sonrasında Hollanda'da camileri kapatmak ve Kur'an'ı yasaklamak gibi vaatlerle seçmenlerin karşısına çıktı.

Hollanda Parlamentosu'nda uzun yıllardır görev yapan Wilders, Dünya genelinde esen yabancı düşmanlığı ve İslam karşıtlığı rüzgarlarını da arkasına alarak, 2017 seçimleri öncesinde Hollanda siyasetinin en popüler ismi oldu.

HOLLANDA SİYASETİNİ WILDERS Mİ YÖNLENDİRİYOR?

Hollanda, 2012 yılından bu yana başbakanlığını Mark Rutte'nin yaptığı azınlık hükümeti tarafından yönetiliyor. Rutte'nin Özgürlük ve Demokrasi Partisi ile merkez soldaki İşçi Partisi'nin koalisyon hükümetinin 2017 seçimlerinden çıkması mümkün görünmüyor.

İşçi Partisi'nin bir hayli güç kaybettiği seçimler öncesinde Başbakan Rutte, kendisine en güçlü rakip olarak Geert Wilders'i görüyor. Ve bu nedenle Wilders'in politikaları Rutte'yi seçim öncesinde biraz daha sağa doğru itiyor.

Türk bakanlara karşı takınılan tavır, ya da Rutte'nin geçtiğimiz haftalarda ülkedeki göçmenlere yönelik, "Ya düzgün davranın ya da ülkeyi terk edin" şeklindeki sözleri, 2 dönemdir Hollanda'yı yöneten Rutte'nin Wilders çizgisine yaklaştığı yorumlarına neden oluyor.

WILDERS BAŞBAKAN OLABİLİR Mİ?

Seçimler öncesi en önemli tartışmaların mülteci akını ve güvenlik problemleri etrafında yaşandığı Hollanda'da son anketler Wilders'ın ciddi bir oranda oy alacağını gösteriyor.

Rutte'nin Özgürlük ve Demokrasi Partisi'nin yüzde 16'lık oy oranıyla seçimlerden birinci parti olarak çıkması beklenirken, Wilders'in Özgürlük Partisi yüzde 13'lük oranıyla ikinci sırada gözüküyor.

Ancak Hollanda'daki diğer parti liderleri, 'ülkenin temel değerlerine aykırı' buldukları Wilders ile koalisyon kurmayacaklarını açıkladıkları için ırkçı liderin başbakanlık koltuğuna oturması bir hayli zor gözüküyor.

1) BU NEYİN SEÇİMİ?

15 Mart'ta yapılacak genel seçimlerde parlamentonun Temsilciler Meclisi kanadı yenilecek ve yeni bir Başbakan seçilecek. Seçim kampanyalarının ana gündemleri arasında ekonomi ve göç sorunu yer alıyor. 

150 koltuklu parlamentoda 2012'den bu yana 11 parti temsil ediliyor. 28 partinin yarıştığı seçimler sonrası bu sayı 13'e çıkabilir. 

Meclis'te mevcut durumda çoğunluğu oluşturan ilk dört partiden:

- Başbakan Mark Rutte yönetimindeki Özgürlük ve Demokrasi için Halk Partisi (VVD) 40 koltuk

- Başbakan Yardımcısı Lodewijk Asscher yönetimindeki İşçi Parti (PvdA) 35 koltuk

- Emile Roemer yönetimindeki Sosyalist Parti (SP) 15 koltuk

- Aşırı sağcı Geert Wilders yönetimindeki Özgürlük Partisi (PVV) 12 koltuk ile temsil ediliyor. 

Partilerin çoğunluğu elde etmesi için 76 koltuğa sahip olması gerekiyor. Rutte'nin yeniden İşçi Partisi ile koalisyon kurma arayışında olacağı güçlü beklentiler arasında. 

2) O BEYAZ SAÇLI ADAM KİM, DERDİ NE?

Geert Wilders. 1963'te dört çocuklu bir ailenin en küçüğü olarak güneydoğu Hollanda'daki Venlo kentinde doğdu. Bir Katolik olarak yetiştirilen beyaz saçlı adam, İkinci Dünya Savaşı'nda Nazi zulmünden kaçan Hollandalı bir babaya ve Endonezya asıllı bir anneye sahipti. 

Lise eğitiminden sonras dünyayı görmek isteyen Wilders, Avustralya'ya gidecek parası olmadığı için rotayı İsrail'e çevirdi. O dönem komşu Arap ülkelerini de gezen Wilders, ülkesine döndüğünde "terörizmle mücadelede", Avrupa'nın "İsrail politikalarını" takip etmesi gerektiğini savunuyordu. 

Siyasi kariyerine 1997'de VVD'den milletvekili seçilerek başlayan sağcı lider, 2006'da Özgürlük Partisi'ni kurdu.

Partisi 2012 öncesinde yüzde 10'un altındayken, "Müslümanlardan nefret etmiyorum, İslam'dan nefret ediyorum. Bence İslam bir din değil, ideoloji" açıklamalarıyla bir anda ABD'nin Donald Trump'ı, Fransa'nın Merine Le Pen'i gibi popülist söylemlerle yükselen isimlerin arasında yer aldı. 

Geçen yılın sonlarında çıkan anketlerin hemen hemen tamamı Özgürlük Partisi'nin önde olduğunu söylüyordu. Hatta sağcı partinin koltuk sayısını iki katına çıkaracağı ihtimaller arasındaydı. Ancak seçimlere bir ay kala bu durum değişmeye başladı: Son anketlere göre bugünkü başbakan Mart Rutte'nin Liberal Partisi önde gözüküyor. Özgürlük Partisi birinci çıksa bile alt meclisin beşte birinden azını alabilir. 

3) HOLLANDA MECLİSİ'NİN YAPISI NASIL?

Parçalı sisteme sahip Hollanda Parlamentosu, Temsilciler Meclisi (Tweede Kamer/House of Representatives) ve Senato (Eerste Kamer/Senate) olmak üzere iki kanattan oluşuyor. Temsilciler Meclisi'nde gerçekleşen yasama son onayı Senato'dan alıyor. 

Ulusal oyların yüzde 0,67'isne sahip olmak 150 üyeli Temsilciler Meclisi'nde bir koltuk kapmak anlamına geliyor. 

Koalisyonun her zaman olması gerektiğini savunan Hollanda sisteminde bu sene bir istisna var ki o da daha önce de mutlak çoğunluğa ulaşamayan PVV partisi ile şu an hiç bir partinin ittifaka yanaşmaması. 

2010 Ekim ayında aşırı sağcı PVV'nin dışarıdan desteğiyle kurulan ve İkinci Dünya Savaşı’nın ardından Hollanda’da kurulan ilk azınlık hükümeti olan Liberal Parti (VVD)-Hıristiyan Demokrat Parti (CDA) koalisyonu, 1,5 yıl iktidarda kalabilmiş, PVV’nin hükümete desteğini çekmesinin ardından, Başbakan Rutte 23 Nisan 2012 tarihinde dönemin Devlet Başkanı olan Kraliçe Beatrix’e hükümetin istifasını sunmuştu. Rutte, yeni seçimler sonrası 2013'te tekrar göreve gelmişti. 

Hollanda'nın farklı eyaletlerinin meclisleri tarafından dört yıllığına seçilen 75 üyeli, Parlamento’nun üst kanadı Senato için seçimler son olarak 23 Mayıs 2011'de gerçekleşmişti. 

4) DANANIN KUYRUĞU NE ZAMAN KOPACAK? 

Oylama, Hollanda yerel saati ile sabah 07:30 akşam 21:00 arası sürecek. Oy sayımı ise hemen akabinde başlayacak. Karayiplerdeki üç Hollanda adası Bonaire, Saba ve St. Eustatius'ta sandıklar beş saat daha açık kalacak ancak bu bölgelerin 12,7 milyon seçmenli genel seçime etkisi çok az.

Sandıklar kapandıktan yaklaşık 40 dakika sonra ülkenin kuzey kıyısında yer alan bin seçmenli Schiermonnikoog Adası'ndan ilk sonuçlar gelecek.

İşçi Parti'nin kalesi konumundaki Amsterdam ve Rotterdam sonuçları gece yarısından önce açıklanmayacak.

Seçimin resmi sonuçları ise Hollanda Seçim Konseyi tarafından 21 Mart'ta yerel saatle 16:00'da açıklanacak.

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.